--- title: "IB Not Sistemi ve Değerlendirme: 45 Puan Nasıl Hesaplanır?" url: "/egitim-yazilari/ib-not-sistemi-ve-degerlendirme-45-puan-nasil-hesaplanir/" date: 2026-02-09 # post image #image: "images/blog/placeholder.jpg" image: "images/blog/ib-not-sistemi-ve-degerlendirme-45-puan-nasil-hesaplanir.jpg" # author author: "Eceay Eğitim Ekibi" # post type (regular/featured) # meta description meta_title: "IB Not Sistemi ve Değerlendirme: 45 Puan Nasıl Hesaplanır?" keywords: ["IB not sistemi", "IB puan hesaplama", "internal assessment nedir", "predicted grade nedir", "IB diploma notu"] description: "1'den 7'ye puanlama sistemi, ek puan matrisi ve IB diplomasını almaya hak kazanmak için gereken not kriterleri." # post draft draft: false # categories categories: ["Eğitim", "IB Programı", "Uluslararası Bakalorya"] # tags tags: ["not sistemi", "sınavlar", "IB", "eceay", "akademik başarı", "değerlendirme"] --- ## IB Not Sistemi Nedir? 45 Puanın Yapısı (42 + 3 Mantığı) IBDP’de değerlendirme iki ana katmandan oluşur: 1. **Ders Puanları (Toplam 42 Puan):** IB’de genellikle **6 ders** alınır (çoğunlukla **3 HL + 3 SL**). Her ders **1 ile 7** arasında notlanır. - En yüksek ders toplamı: **6 ders × 7 = 42 puan** 2. **Core Puanları (TOK + EE’den Toplam 3 Puan):** IB’nin çekirdek bileşenleri olan **Theory of Knowledge (TOK)** ve **Extended Essay (EE)**, birlikte **0–3 arası ek puan** getirir. - En yüksek core toplamı: **3 puan** Dolayısıyla **IB diploma notu** en fazla: **42 (dersler) + 3 (TOK/EE) = 45 puan** Burada önemli bir ayrım var: - **Ders notları (1–7)**: Her dersin kendi değerlendirmesi sonucunda oluşur. - **Diploma puanı (45 üzerinden)**: Tüm derslerin toplamı + TOK/EE ek puanlarıdır. IB’ye yeni başlayan öğrenciler için ders seçimi (HL/SL) bu puan yapısını doğrudan etkiler. HL derslerin içeriği ve sınav yükü daha yoğun olduğu için stratejik seçim önemlidir. Konuya buradan girmek isterseniz: [IB Ders Seçimi Nasıl Yapılır? High Level (HL) ve Standard Level (SL) Farkları](/egitim-yazilari/ib-ders-secimi-nasil-yapilir-high-level-hl-ve-standard-level-sl-farklari/) --- ## IB 45 Puan Nasıl Oluşur? Ders Notları (1–7) Nasıl Verilir? “IB not hesaplama” dendiğinde çoğu kişi sadece 6 dersin 7 üzerinden notlandığını biliyor. Ancak asıl kritik nokta şu: **Her dersin 1–7 notu**, genellikle iki ana bileşenin birleşimiyle oluşur: - **External Assessment (Final sınavlar / Paper 1-2-3 vb.)** - **Internal Assessment (IA) (yıl içi performans görevi / proje / rapor / sözlü vb.)** ### IA ve sınavlar nasıl birleşir? Her dersin değerlendirme bileşenleri ve yüzdeleri ders türüne göre değişir. Örneğin bazı derslerde IA %20 iken bazılarında %30–40 gibi daha yüksek olabilir. Bu yüzden “**internal assessment yüzde kaç etkiler**” sorusunun tek bir cevabı yoktur; ancak genel prensip şudur: - IA, final notu **anlamlı ölçüde** etkiler. - IA “iyi” olduğunda sınav performansı orta olsa bile ders notunu yukarı çekebilir. - IA zayıf olduğunda, sınavların çok iyi olması gerekebilir. ### Grade boundaries (not sınırları) ne demek? IB’de sınavlar ve IA’lar puanlandıktan sonra bu puanlar “ham puan” olarak kalmaz; IB her oturum için (May/November) ders bazında **grade boundaries** (not sınırları) yayınlar. Bu sınırlar, toplam puanın hangi aralıkta **1, 2, 3… 7** notuna denk geldiğini belirler. Bu nedenle “Ben şu kadar aldım, kesin 7 gelir” demek her zaman doğru olmayabilir; oturuma göre eşikler değişebilir. ### 45 puan hedefleyenler için gerçekçi çerçeve 45 puan için genelde: - Derslerde **çok yüksek** performans (çoğunlukla 6 ve 7’ler), - TOK/EE’den **tam 3 core puanı**, - IA’larda kriterlere tam uyum, - Zaman yönetimi ve stres kontrolü bir arada gerekir. Zaman planlaması bu süreçte “gizli çarpan”dır. İyi bir programla IA, EE ve sınav hazırlığı dengelenmezse puan kaybı hızla büyür. Bu konuda ayrıca: [IB Öğrencileri İçin Zaman Yönetimi ve Stresle Başa Çıkma Yolları](/egitim-yazilari/ib-ogrencileri-icin-zaman-yonetimi-ve-stresle-basa-cikma-yollari/) --- ## IB Puan Hesaplama Adım Adım (Örneklerle) Şimdi “**IB puan hesaplama örnek**” üzerinden gidelim. Diyelim ki bir öğrencinin ders notları şöyle: - HL Ders 1: 6 - HL Ders 2: 6 - HL Ders 3: 5 - SL Ders 1: 7 - SL Ders 2: 6 - SL Ders 3: 6 Bu durumda ders toplamı: **6 + 6 + 5 + 7 + 6 + 6 = 36** TOK/EE core puanı da diyelim ki **2** olsun. Toplam IB diploma puanı: **36 + 2 = 38** ### 45 puana giden yol: Hangi kombinasyonlar mümkün? 45 almak için teorik olarak iki şey gerekir: - Ders toplamı **42** (yani 6 dersin hepsinden 7) - TOK/EE toplamı **3** Bu en “temiz” senaryo. Ancak pratikte öğrenciler şu soruyu sorar: “Bir dersten 6 alırsam yine 45 olur mu?” Cevap: **Hayır**, çünkü ders toplamı 42 olmalı. Bir dersten 6 almak ders toplamını 41’e düşürür; core’dan 3 alsanız bile toplam **44** olur. ### Mini tablo: Hızlı kontrol | Ders Toplamı (max 42) | TOK+EE (max 3) | Diploma Puanı | |---:|---:|---:| | 42 | 3 | **45** | | 42 | 2 | 44 | | 41 | 3 | 44 | | 40 | 3 | 43 | | 39 | 3 | 42 | Bu tablo şunu gösterir: **TOK/EE puanları önemli**, ama 45 hedefinde belirleyici olan derslerdeki 7’lerdir. ### TOK + EE core puanı nasıl hesaplanır? IB, TOK ve EE için A–E arası performans düzeyi verir ve bu iki bileşenin kombinasyonundan **0–3** arası core puanı üretir. Önemli bir uyarı: TOK veya EE’de çok düşük performans (özellikle **E** düzeyi) diploma koşullarını riske atabilir. Bu nedenle TOK ve EE “sonradan hallederim” denecek alanlar değildir. TOK’u daha stratejik yönetmek için: [TOK (Bilgi Kuramı) Nedir? Essay ve Sunum İçin Stratejiler](/egitim-yazilari/tok-bilgi-kurami-nedir-essay-ve-sunum-icin-stratejiler/) EE sürecini planlamak için: [IB Extended Essay (Bitirme Tezi) Yazma Rehberi: A'dan Z'ye İpuçları](/egitim-yazilari/ib-extended-essay-bitirme-tezi-yazma-rehberi-adan-zye-ipuclari/) --- ## Internal Assessment (IA) Nedir? Moderation Neden Puanı Değiştirebilir? **Internal assessment nedir?** IA, öğrencinin yıl içinde yaptığı ve öğretmeni tarafından değerlendirilen; ancak IB tarafından örneklem yoluyla **moderation** (standartlaştırma) sürecinden geçirilen çalışmalardır. IA formatı derse göre değişebilir: laboratuvar raporu, araştırma, sözlü, portfolyo, proje vb. ### IA notu final notu ne kadar etkiler? Sık sorulan soru bu: “**IA notu final notu ne kadar etkiler?**” Genel cevap: **Derse göre değişir**, ama çoğu derste IA, final notun **%20–40** bandında etkili olabilir. Bu yüzden: - IA’yı son haftaya bırakmak, - kriterleri (rubric) okumadan yazmak, - kaynakça/atıf düzenini ihmal etmek, - veri analizi ve değerlendirme bölümünü zayıf bırakmak ders notunu 1–7 ölçeğinde aşağı çekebilir. ### Moderation (standartlaştırma) nedir? IB, okullar arasında adaleti sağlamak için IA notlarını doğrudan “öğretmenin verdiği haliyle” kabul etmez. Genellikle: 1. Öğretmen IA’yı puanlar. 2. IB, okuldan örnek çalışmalar ister. 3. Bu örnekler IB değerlendiricileri tarafından incelenir. 4. Gerekirse okulun IA notları yukarı/aşağı **ölçeklenebilir**. Bu yüzden IA’da amaç sadece “yüksek not almak” değil; **kriterlere uygun, kanıt temelli ve iyi yapılandırılmış** bir çalışma üretmektir. --- ## Predicted Grade Nedir ve IB Değerlendirmesinde Nereye Oturur? **Predicted grade nedir?** Predicted Grade (PG), okulun/öğretmenlerin öğrencinin final IB sınavlarında almasını beklediği tahmini notlardır. Özellikle yurtdışı üniversite başvurularında (UK, Kanada vb.) PG’ler çok kritik olabilir. ### PG nasıl verilir? Okullara göre değişmekle birlikte PG genelde şu kanıtlara dayanır: - Deneme sınavları (mock exams) - Yıl içi sınavlar ve performans - IA taslakları ve öğretmen gözlemleri - Ders içi katılım ve gelişim eğrisi ### PG ile final not neden farklı çıkabilir? - Öğrenci final dönemde performansını yükseltir/düşürür - IA moderation sonucu beklenenden farklı gelir - Sınav günü stres, zaman yönetimi, soru tarzı uyumu gibi etkenler devreye girer - Grade boundaries oturuma göre değişir PG, “IB diploma notu” değildir; daha çok başvuru sürecinde kullanılan bir öngörüdür. Bu ayrımı bilmek, hedef belirlerken hayal kırıklığını azaltır. --- ## Sık Sorulan Sorular (FAQ) ### IB not sistemi kaç üzerinden? Dersler **7 üzerinden**, diploma toplam puanı ise **45 üzerinden** değerlendirilir. ### IB diploma notu 45 üzerinden mi? Evet. 6 dersin toplamı en fazla **42**, TOK+EE en fazla **3** puan getirir ve toplam **45** olur. ### TOK/EE kaç puan getirir? TOK ve EE birlikte **0–3** arası “core points” getirir. ### 45 puan almak zor mu? Evet, oldukça zordur. Çünkü 45 için derslerin tamamından **7** ve TOK/EE’den **3** almak gerekir. Bu da hem sınav hem IA hem de core bileşenlerinde çok yüksek ve tutarlı performans ister. ### Internal assessment nedir, neden önemli? IA, yıl içi performans görevidir ve ders notunun önemli bir yüzdesini etkiler. Ayrıca moderation nedeniyle okul içi notlandırma ile nihai sonuç arasında fark oluşabilir. ---